Toga en muts van de Confrérie O.L.V.-van-Blindekens

Mensen zijn graag lid van één of andere vereniging: een sportclub, een culturele vereniging, een schuttersgilde… En zo zijn er ook verenigingen met een min of meer religieuze inslag. Zoals de Brugse Confrérie van Onze-Lieve-Vrouw-van-Blindekens.

Blindekensprocessie aankondiging kaars_1959_ALB1028

Brugse belofte 1959, foto: Beeldbank Brugge/Stadsarchief Brugge

Een confrérie of broederschap is een kerkelijk goedgekeurde vereniging met een godvruchtig doel, zoals het beoefenen van bijzondere werken van vroomheid of naastenliefde. De leden zijn leken. De Confrérie van O.L.V.-van-Blindekens heeft als doel het in stand houden van de verering tot Onze-Lieve-Vrouw-van-Blindekens in Brugge. De vereniging telt slechts elf leden maar is in Brugge toch vrij goed gekend omwille van haar activiteiten, zoals de maandelijkse misvieringen in de kapel van Blindekens, de Brugse belofte en de processie van Blindekens naar de Potterie op 15 augustus. Het zijn activiteiten die iets van eenvoud, van stilte en van ingekeerdheid uitstralen. Hun oorsprong voert ons terug naar het begin van de 14de eeuw.

Brugse belofte

Op 18 augustus 1304, twee jaar na de overwinning van de Vlamingen op de Fransen in de Guldensporenslag, staan de Fransen en de Vlamingen opnieuw tegenover elkaar bij Mons-en-Pévèle (Pevelenberg), 20 km ten zuiden van Rijsel. De slag eindigt onbeslist en de jarenlange onderhandelingen zijn uiteindelijk nadelig voor de Vlamingen. Tijdens de veldslag doen de Brugse families van de strijders een belofte, de ‘Brugse belofte’. Elk jaar ‘ten eeuwige dage’ zullen ze een kaars van 36 pond offeren aan Onze-Lieve-Vrouw-van-de-Potterie, als zij behouden uit de strijd mogen komen. En deze belofte houdt men nog steeds: elk jaar op 15 augustus trekt de ‘Brugse belofte’ door de straten van de stad, van Blindekens naar de Potterie. Dit jaar gebeurt dat voor de 713de keer.

BMV.04361a (Small)

Bedevaartvaantje O.L.V.-van-Blindekens, coll. Volkskundemuseum (BMV.04361)

De processie verloopt stil en ingetogen. 175 figuranten maken zich om 8 uur ’s morgens klaar in de omgeving van de kapel van Blindekens. Hun middeleeuws aandoende kledij is sober, de stoffen eenvoudig met eerder vale kleuren, refererend naar de families van de Bruggelingen die strijd voerden in dienst van de heren. Gedempt tromgeroffel ondersteunt de processie. Enkele ruiters te paard, een paar soldaten in de Vlaamse kleuren en één enkele praalwagen brengen de historische evocatie. De toeschouwers langs de weg zijn veelal Bruggelingen die een traditie in ere willen houden en een gevoel van verbondenheid met Brugge en met elkaar willen oproepen.

BMV.04361b (Small)

Bedevaartvaantje O.L.V.-van-Blindekens, coll. Volkskundemuseum (BMV.04361)

Bij de kapel van de Potterie wachten de 22 leden van de Confrérie van Onze-Lieve-Vrouw-van-de-Potterie de processie op, samen met nog enkele zusters van de Potterie. Bij de viering in de overvolle kapel is het de bisschop die iedereen welkom heet en de burgemeester die de ‘Brugse belofte’-kaars aansteekt. Sinds enkele jaren neemt ook de Edele Confrérie van het Heilig Bloed met een afvaardiging deel aan de processie.

Blidekensprocessie kaars_1959_ALB1029 (Medium)

Brugse belofte-kaars 1959, foto: Beeldbank Brugge/Stadsarchief Brugge

Rustpunt

De kapel van O.L.V.-van-Blindekens in de Kreupelenstraat, een smalle zijstraat van de Smedenstraat, is vandaag een oord van stilte vlakbij de drukke winkelstraten. De eerste kapel wordt opgericht in 1305 als aandenken aan de slag bij de Pevelenberg. De huidige kapel, in barokstijl, bouwt men in 1651. De godshuisjes die de kapel omgeven, oorspronkelijk bestemd voor arme blinden, worden beheerd door het OCMW. Ook hier zijn het vooral Bruggelingen die de kapel binnenlopen, voor een moment van rust en om te genieten van de kunstwerken die er hangen.

kapel OLV BLindekens_MBR003001728 (Small)

Kapel O.L.V.-van-Blindekens, foto: Beeldbank Brugge

De maandelijkse misvieringen in de kapel worden mee verzorgd door de leden van de Confrérie. Bij plechtige gelegenheden dragen zijn hun blauwe muts en toga met een geborduurde afbeelding van een zittende Madonna met kind. Op 15 augustus komen deze kledingstukken weer uit de kast voor de processie. Gaat u ook langs het parcours staan?

Blindekens publiek_104 (Small)

Uitgebreid videoverslag?

Bekijk deze link

 

 

Meer objecten en verhalen

3 gedachten over Toga en muts van de Confrérie O.L.V.-van-Blindekens

  1. karl schreef:

    Blauw is een mariale kleur, maar als vaandeldragers (gonfalonieres) vroegen we ons af waarom we rood dragen?

    1. Musea Brugge schreef:

      Goeie vraag, Karl. We vragen het even verder en komen er later nog op terug.

      1. Musea Brugge schreef:

        Dag Karl, we vroegen het aan Jean-Luc Meulemeester, Voorzitter van de Brugse Belofte: “De kledij is eigenlijk bordeaux van kleur, maar er is zit geen symboliek achter, wel een esthetisch verband met de kleuren van het gonfalon.”

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *